ดูบทความแนวคิดทรัมป์หวังใช้รัสเซียช่วยปิดล้อมจีน

แนวคิดทรัมป์หวังใช้รัสเซียช่วยปิดล้อมจีน

หมวดหมู่: สหรัฐอเมริกา

มีผู้สงสัยว่าทำไมทรัมป์แสดงท่าเป็นมิตรกับรัสเซีย หากไม่ใช่เรื่องที่รัฐบาลปูตินช่วยทรัมป์ให้ชนะเลือกตั้ง อีกแนวคิดหนึ่งเห็นว่าทรัมป์หวังผูกมิตรรัสเซียเพื่อยืมมือปิดล้อมจีน แต่รัสเซียจะช่วยหรือ

             มีผู้สงสัยว่าทำไม โดนัลด์ ทรัมป์ แสดงท่าทีเป็นมิตรกับรัสเซียทั้งๆ ที่นักการเมืองส่วนใหญ่ หลายรัฐบาลที่ผ่านมามองรัสเซียเป็นปรปักษ์ หากไม่ใช่เรื่องที่รัฐบาลปูตินช่วยทรัมป์ให้ชนะเลือกตั้งดังที่กำลังสืบสวนสอบสวนอยู่ในขณะนี้ อีกแนวคิดหนึ่งเห็นว่ารัฐบาลทรัมป์หวังผูกสัมพันธ์กับรัสเซียเพื่อยืมมือปิดล้อมจีน

            เรื่องจับมือรัสเซียปิดล้อมจีนจึงน่าสนใจไม่น้อย

            กลยุทธ์นี้คือวิธีเดิมที่รัฐบาลสหรัฐฯ จับมือกับรัฐบาลจีนในทศวรรษ 1970 เพื่อช่วยกันปิดล้อมโซเวียตรัสเซียในยุคนั้น และประสบผลสำเร็จด้วยดี

            ดังที่เสนอในบทความก่อนว่ากลายเป็นว่า 2 คอมมิวนิสต์ขัดแย้งกับเองอย่างรุนแรง โลกสังคมนิยมแบ่งออกเป็น 2 ค่าย ผู้นำโลกเสรีประชาธิปไตยสหรัฐฯ จับมือกับคอมมิวนิสต์จีนอย่างเปิดเผยเพื่อปิดล้อมโซเวียต

            ควรบันทึกไว้ว่ารัฐบาลอุดมการณ์เสรีประชาธิปไตยเข้าได้กับรัฐบาลสังคมนิยมคอมมิวนิสต์จีน

            บัดนี้ รัฐบาลทรัมป์หวังใช้วิธีนี้ซ้ำ แต่เพียงเปลี่ยนจากจับมือกับจีนมาเป็นจับมือกับรัสเซียแทน

            ที่ผ่านมารัฐบาลสหรัฐฯ ไม่ยอมรับว่ารัสเซียเป็นประชาธิปไตยแม้มีการเลือกตั้ง ชี้ว่าเป็นอำนาจนิยมระบอบหนึ่ง ดังนั้น ถ้าร่วมมือกับรัสเซียคราวนี้ จะเป็นอีกครั้งที่รัฐบาลเสรีประชาธิปไตยจับมือกับรัฐบาลประชาธิปไตยปลอมๆ (ตามการตีความของสหรัฐฯ)

 

            เมื่อวิเคราะห์แล้วแนวคิดจับมือรัสเซียเพื่อร่วมต้านจีนมีจุดอ่อนอย่างน้อย 2 ประการ

          ประการแรก จีนเปิดประเทศมาแล้วกว่า 40 ปี

            แม้หลายประเทศไม่กล้าพูดสนับสนุนจีนอย่างเปิดเผย แสดงตัวเป็นมิตรกับสหรัฐฯ มากกว่า แต่หากดูตัวเลขการค้าระหว่างประเทศ หลายสิบประเทศทั่วโลกมีจีนเป็นคู่ค้าสำคัญ ไม่เว้นกลุ่มอียู ญี่ปุ่น เกาหลีใต้ ที่ล้วนเป็นพันธมิตรสหรัฐฯ

            ดังนั้น การพูดจาในที่สาธารณะอาจเป็นอย่างหนึ่ง แต่ความสัมพันธ์การค้านั่นเป็นอีกเรื่อง

            ถ้าจะพูดให้สุด สหรัฐฯ คืออีกตัวอย่างประเทศที่ทำการค้ากับจีนเต็มตัว ตัวเลขการค้ากับจีนเพิ่มขึ้นเรื่อยมา และเป็นฝ่ายขาดดุลหนัก (ล่าสุดปี 2017 ขาดดุลถึง 376,000 ล้านดอลลาร์)

            ประโยชน์ที่ได้จากการค้าการลงทุนระหว่างกันเป็นผลประโยชน์มหาศาล ไม่ใช่เรื่องระดับรัฐเท่านั้น ยังเกี่ยวข้องกับผลกำไรของนักลงทุนอเมริกัน บริษัทใหญ่น้อยนับพันนับหมื่นแห่ง ชีวิตความเป็นอยู่ของคนอเมริกันนับร้อยล้านคน

            อาจอธิบายว่าเป็นผลจากการค้าเสรี โลกาภิวัตน์

            ดูเหมือนว่าทรัมป์จะไม่เข้าใจหรือแกล้งไม่เข้าใจ ยังคงพูดต่อต้านการค้ากับจีนจากบางแง่มุมเท่านั้น

 

            ในยามนี้ รัฐบาลทรัมป์ไม่อาจปิดล้อมจีนดังที่เคยทำกับโซเวียตรัสเซียในสมัยสงครามเย็นอีกแล้ว หากหวังผลจริงๆ ต้องใช้วิธีค่อยเป็นค่อยไป ต้องปรับเปลี่ยนค่านิยมบริโภคคนอเมริกัน บริษัทเอกชนและอีกหลายอย่าง เรื่องหนึ่งที่ต้องใคร่ครวญคือที่ผ่านมา 20 ปียุทธศาสตร์ปิดล้อมได้ผลแค่ไหน จีนยังคงก้าวขึ้นมาเรื่อยๆ ใช่หรือไม่ อดีตที่ผ่านมาเป็นหลักฐานในตัวเอง

           2-3 วันก่อนมีกระแสข่าวว่ารัฐบาลสหรัฐฯ กำลังพิจารณาขึ้นภาษีสินค้าจีนอีกรอบ คราวนี้จะขึ้นถึงร้อยละ 25 จากสินค้ามูลค่า 200,000 ล้านดอลลาร์ ก่อนหน้านี้ทรัมป์เอ่ยปากหลายรอบว่าจะขึ้นภาษีอีก เคยพูดว่าจะขึ้นภาษีจากสินค้ามูลค่ารวม 500,000 ล้านดอลลาร์ ซึ่งเท่ากับขึ้นทุกรายการ

            เมื่อต้นเดือนกรกฎาคมขึ้นภาษีจากสินค้ามูลค่า 34,000 ล้านดอลลาร์ไปแล้วรอบหนึ่ง หลายคนเห็นว่าน่าจะมีตามมาอีก แต่ก็มีคำถามสวนกลับว่าสหรัฐฯ จะเสียหายขนาดไหน

            ทรัมป์จะพูดอย่างไรก็ได้ คงไม่กล่าวเกินเลยว่าเป็นนิสัยติดตัวอย่างนั้น ในหลายเรื่องหลายนโยบายได้พิสูจน์แล้วว่าทรัมป์ชอบใช้คำพูดแรงๆ แต่สุดท้ายกลับลำหรือไม่รุนแรงตามที่พูด ในแง่หนึ่งอาจมองว่าเป็นเทคนิคเจรจาต่อรองก็ได้

            สุดท้ายจึงต้องดูที่ผลลัพธ์

          ประการที่ 2 รัสเซียได้อะไร เสียอะไร

            นักวิชาการตะวันตกหลายคนมักพูดว่าที่รัสเซียร่วมมือกับจีนเป็นเรื่องของผลประโยชน์ล้วนๆ ไม่คิดผูกมิตรกันจริงๆ คำพูดเช่นนี้มีส่วนถูกต้องไม่มากก็น้อย แต่นั่นไม่ได้หมายความว่าความสัมพันธ์ระหว่างรัสเซียกับจีนจะมีเพียงสั้นๆ ตราบใดที่ผลประโยชน์ร่วมยังคงอยู่ การเป็นหุ้นส่วนทางยุทธศาสตร์ย่อมดำเนินต่อไป และปรับเปลี่ยนตามบริบทแวดล้อม

            หากนับตั้งแต่สิ้นสงครามเย็นจนปัจจุบัน นับเวลารวมราว 3 ทศวรรษแล้ว สัมพันธ์ทวิภาคีรัสเซียกับจีนดีขึ้นตามลำดับ ร่วมมือกันหลายด้าน โดยเฉพาะการเมืองระหว่างประเทศ ความมั่นคงทางทหาร เศรษฐกิจบางภาค

            ถ้าคิดลงในรายละเอียด หากรัสเซียปิดล้อมจีนจะหมายถึงการปิดล้อมด้านพลังงานที่จีนนำเข้าน้ำมันกับก๊าซธรรมชาติจำนวนมหาศาลจากรัสเซีย 2 ประเทศร่วมลงทุนสร้างท่อส่งน้ำมันจากไซบีเรียเข้าหลายมณฑลของจีน หากรัสเซียปิดล้อมจีนด้านพลังงาน คาดว่าพวกซาอุฯ จะแสดงตัวช่วยอีกแรง สร้างปัญหาแก่เศรษฐกิจจีนเป็นแน่แท้

            ด้านต่อมาคืออาวุธที่จีนยังต้องพึ่งพานำเข้าอาวุธยุทโธปกรณ์ใหม่ๆ จากรัสเซีย แม้จะพยายามพัฒนาของตัวเองแล้วก็ตาม

            ด้านสุดท้ายคือการเมืองระหว่างประเทศ หากรัสเซียแสดงท่าทีเป็นปรปักษ์ต่อจีน อาจส่งผลให้ประเทศเล็กๆ หลายประเทศเปลี่ยนทิศถอยห่างจีนมากขึ้น

            หากรัสเซียปิดล้อมจีนอย่างจริงจัง ความสำเร็จ 3 ด้านดังกล่าวเพียงพอที่จะบั่นทอนจีนอย่างมาก

            แต่คำถามคือ น้ำมันกับก๊าซธรรมชาติส่วนนี้รัสเซียจะไปขายใครแทน สหรัฐฯ จะรับซื้อแทน รัสเซียจะได้อะไรตอบแทนจากสหรัฐฯ

            จะเป็นตลกร้ายถ้าพวกซาอุฯ ไม่ร่วมปิดล้อม แต่กลับขายน้ำมันให้จีนเพิ่มขึ้นแทนจำนวนที่ขาดหายไปจากรัสเซีย เรื่องนี้เป็นผลประโยชน์ที่น่าสนใจและจับต้องได้มากที่สุด

          ใครเป็นเซลแมนทำข้อตกลงซื้อขายคงรับค่านายหน้าไม่น้อย

 

            หากรัสเซียร่วมมือกับสหรัฐฯ ต้านจีนและเป็นผลสำเร็จ ผลที่เกิดขึ้นคือส่งเสริมรักษาความเป็นเจ้าของสหรัฐฯ แม้ระบบโลกจะเป็นแบบหลายขั้ว แต่ขั้วอื่นๆ จะอ่อนแอเมื่อเทียบกับสหรัฐฯ ท้ายที่สุดแล้วผลประโยชน์ส่วนใหญ่จะตกแก่สหรัฐฯ มากที่สุด

            คำถามสำคัญคือ รัฐบาลสหรัฐฯ ชุดต่อๆ ไปจะยังสัมพันธ์ดีกับรัสเซียหรือไม่ เป็นไปได้หรือไม่ว่ารัฐบาลชุดใหม่จะยกเลิกข้อตกลงมิตรภาพแล้วหันมา “จัดการ” รัสเซียเหมือนที่เล่นงานจีนหรือไม่

            สหรัฐฯ คงไม่ปล่อยให้มีประเทศใดที่ “ก้าวขึ้นมา” เป็นใหญ่เทียบเคียงตัวเอง เหมือนโซเวียตในยุคสงครามเย็น จีนในยุคปัจจุบัน

            เรื่องราวยุทธศาสตร์แม่บท (Grand Strategy) ของสหรัฐฯ ยังคงวนเวียนอยู่อย่างนี้

            จึงมีคำถามว่ารัฐบาลปูตินจะยอมให้ประวัติศาสตร์ซ้ำรอยหรือ เพราะวันใดที่รัสเซียก้าวขึ้นมาเหมือนจีนในปัจจุบัน รัฐบาลสหรัฐฯ ต้องเล่นงานแน่

            ไปๆ มาๆ จุดอ่อนของยุทธศาสตร์แม่บทสหรัฐฯ คือการยึดผลประโยชน์ตนฝ่ายเดียว ละเมิดสิทธิอันชอบธรรม บ่อนทำลายชีวิตความเป็นอยู่ของคนชาติอื่นๆ ประวัติศาสตร์ตลอด 240 ปีได้ตอกย้ำว่ารัฐบาลสหรัฐอเมริกาสร้างหายนะแก่หลายสิบประเทศ นักวิชาการบางคนอธิบายว่านี่คือความเป็นจักรวรรดินิยมอเมริกา ที่บางครั้งใช้เสรีประชาธิปไตยบังหน้า

สรุป :

            แน่นอนว่ารัสเซียเป็นมิตรกับจีนเพราะผลประโยชน์ แต่เป็นผลประโยชน์ต่างตอบแทน ได้ปรึกษาหารือและเห็นร่วมกัน ด้วยท่าทีเท่าเทียมกัน เคารพซึ่งกันและกัน อยู่รอดด้วยกันทั้งคู่ เหล่านี้คือเหตุผลว่าทำไมรัสเซียอยากร่วมมือกับจีนมากกว่าสหรัฐฯ

            เมษายน 2015 ประธานาธิบดีปูตินแสดงความเห็นต่อหลักความสัมพันธ์ระหว่างประเทศว่า รัสเซียจะมีสัมพันธ์ฉันมิตรด้วยถ้าประเทศนั้น “เคารพรัสเซียและผลประโยชน์ของรัสเซีย”

            รัฐบาลทรัมป์จะทำได้ไหม

2 สิงหาคม 2018

ชาญชัย คุ้มปัญญา

-----------------------

บทความที่เกี่ยวข้อง :

ทรัมป์อยากเป็นมิตรกับรัสเซีย แต่เป็นมิตรเพื่อใคร

หลังถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนัก ประธานาธิบดีทรัมป์ชี้แจงว่าการเป็นมิตรกับรัสเซียย่อมดีกว่า เพราะทั้งคู่เป็นมหาอำนาจนิวเคลียร์ คำถามคืออยากเป็นมิตรเพื่อใคร

240 ปีแนวร่วมต่อต้านสงครามในสหรัฐ

ตลอด 240 ปีนับจากก่อตั้งประเทศได้พิสูจน์ชัดว่าชาวอเมริกันผู้รักสันติแทบไม่มีผลต่อนโยบายทำสงคราม เป็นเหตุให้สหรัฐเข้าทำสงครามน้อยใหญ่อยู่เสมอ สงครามมีเพื่อใครกันแน่

 

บรรณานุกรม :

  1. Kissinger’s Cold War strategy unsuitable today. (2018, July 29). Global Times. Retrieved from http://www.globaltimes.cn/content/1112929.shtml
  2. Kissinger's 'Secret Ploy': Why Russia Won't Become US' 'Hammer' Against China. (2018, July 30). Sputnik News. Retrieved from https://sputniknews.com/analysis/201807301066802184-us-russia-china/
  3. Putin demands respect for Russia, pledges never to become US vassal. (2015, April 16). RT. Retrieved from http://rt.com/politics/250229-putin-russia-respect-international/
  4. Trump could raise tariffs further on Chinese goods: reports. (2018, August 1). AFP. Retrieved from https://www.afp.com/en/news/205/trump-could-raise-tariffs-further-chinese-goods-reports-doc-1820tz1

-----------------------------

01 ตุลาคม 2561

ผู้ชม 1732 ครั้ง

Engine by shopup.com